cầm càng
Định nghĩa
- Động từ:
- Kéo xe, đẩy xe: Hành động dùng sức lực để kéo hoặc đẩy một chiếc xe (thường là xe cút kít, xe bò, xe đẩy tay) bằng cách nắm lấy hai càng xe.
- (Khẩu ngữ) Chỉ huy, điều khiển: Hành động dẫn dắt, chỉ đạo một nhóm người hoặc một tổ chức nào đó, giống như người cầm càng xe định hướng và dẫn đường.
Ví dụ sử dụng
- Động từ:
- Anh ấy cầm càng xe thồ chở hàng ra chợ. (Anh ấy kéo chiếc xe thồ chở hàng ra chợ.)
- Ông cụ cầm càng, bà cụ đẩy phía sau để đưa xe qua con dốc. (Ông cụ nắm càng kéo, bà cụ đẩy phía sau để đưa xe qua con dốc.)
- Trong dự án này, anh Nam là người cầm càng, mọi quyết định đều do anh ấy đưa ra. (Trong dự án này, anh Nam là người chỉ huy, mọi quyết định đều do anh ấy đưa ra.)
- Ban nhạc cần một người có kinh nghiệm để cầm càng. (Ban nhạc cần một người có kinh nghiệm để chỉ huy.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "cầm càng chỉ chuối": (thành ngữ) Chỉ việc làm chủ, điều khiển một việc gì đó một cách dễ dàng, thuận lợi.
- Với kinh nghiệm lâu năm, việc quản lý đội bóng đối với ông ấy như cầm càng chỉ chuối. (Với kinh nghiệm lâu năm, việc quản lý đội bóng đối với ông ấy rất dễ dàng.)
Biến thể và từ liên quan
- Cầm lái: Điều khiển tay lái (xe, tàu thuyền), thường dùng theo nghĩa đen. Có thể dùng ẩn dụ tương tự "cầm càng".
- Chỉ huy: Từ đồng nghĩa chính thống hơn cho nghĩa "điều khiển, lãnh đạo" của "cầm càng".
- Điều khiển: Từ có nghĩa rộng, chỉ việc làm chủ hoạt động của người khác hoặc máy móc.
Từ đồng nghĩa
- Kéo xe: (nghĩa đen) Hành động dùng sức lực để làm cho xe di chuyển về phía trước.
- Lèo lái: (nghĩa bóng, khẩu ngữ) Chỉ việc dẫn dắt, điều khiển một tình huống hoặc một nhóm người.
- Dẫn dắt: Chỉ việc hướng dẫn, lãnh đạo người khác.
Thành ngữ liên quan
- "Chồng cầm càng, vợ đẩy xe": Thành ngữ mô tả cảnh vợ chồng cùng nhau chung sức làm việc, vượt qua khó khăn. Thường dùng để ca ngợi sự đồng lòng, chia sẻ trong gia đình.
- Gia đình họ thật hạnh phúc, đúng là "chồng cầm càng, vợ đẩy xe". (Gia đình họ thật hạnh phúc, đúng là cả hai cùng chung sức làm việc.)